Word zelf uitvaartbegeleider
Humanisten die actief willen worden als uitvaartbegeleider voor de Stichting Humanistische Uitvaartbegeleiding kunnen hiervoor een korte opleiding volgen. Gedurende twee weekends en een verdiepingsdag wordt ingegaan op sterven, dood en rouw en worden praktijksituaties geoefend. Na de cursus volgt een stage van vier uitvaarten.
Uitvaartbegeleiders van de Stichting Humanistische Uitvaartbegeleiding houden tijdens de uitvaart een toespraak. Daarin staat het leven van de overledene en diens betekenis voor anderen centraal. Geprobeerd wordt om herinneringen en gevoelens van de nabestaanden onder woorden te brengen. De toespraak wordt opgesteld aan de hand van een gesprek met de nabestaande(n). Het doel van dit gesprek is het verzamelen van gegevens voor de toespraak en het bieden van de mogelijkheid aan nabestaanden om hun gevoelens te uiten, om te praten over de overledene en over hun herinneringen.
Na de begrafenis of crematie is er zo mogelijk nog éénmaal contact met de nabestaanden om over de uitvaart na te praten. Rouwbegeleiding hoort niet tot de taak van de uitvaartbegeleider. Deze kan hiervoor wel verwijzen naar andere instanties. Afscheid nemen kan op vele manieren. Woorden spelen daarbij vaak een belangrijke rol. De vraag van de nabestaanden aan het Humanistisch Verbond is meestal: "Kan iemand het woord voeren?" Maar de humanistische uitvaartbegeleider kan bijvoorbeeld ook iemand helpen om zèlf iets te zeggen.
Humanisme
Het werk van humanistisch uitvaartbegeleiders wordt gedaan onder inhoudelijke verantwoordelijkheid van het Humanistisch Verbond. De humanistische levensvisie speelt een centrale rol bij de begeleiding, maar zal meestal niet met zoveel woorden ter sprake komen. Humanistische uitgangspunten zijn bijvoorbeeld dat het leven niet bij voorbaat zinvol of zinloos is. Het is aan de mens zelf om te bepalen hoe in het leven te staan. Vanuit een humanistische levenshouding zal men de ander open, onpartijdig en zonder dogma's of vooroordelen tegemoet willen treden.
Uitvaartbegeleiders
Landelijk zijn er op dit ogenblik rond de tweehonderd humanistisch uitvaartbegeleiders. Er zijn iets meer vrouwen dan mannen die dit werk doen. De meeste uitvaartbegeleiders zijn tussen de 50 en 70 jaar oud, maar er zijn er ook van 25 en 80 jaar oud. Er zijn nogal wat uitvaartbegeleiders die zelf verdrietige ervaringen achter de rug hebben, en van daaruit willen proberen om andere mensen te helpen. Er zijn er ook, die zelf uitvaarten hebben bijgewoond waarbij niets gezegd werd of waarbij in hun ogen hele verkeerde dingen werden gezegd en die daar iets aan willen veranderen.Ook al vraagt dit werk veel tijd en inzet, de voldoening die het schenkt maakt veel goed.
Wie kunnen dit werk gaan doen?
Voor uitvaartbegeleiders wordt belangrijk geacht dat zij:
- goed kunnen luisteren
- zich goed kunnen uitdrukken in woord en geschrift
- de humanistische levensbeschouwing zijn toegedaan
- zich overdag enkele uren kunnen vrijmaken.
Organisatie
De begeleiders zijn georganiseerd in regionale werkgroepen. Via een regionaal meldnummer worden de aanvragen over hen verdeeld. Men kan als begeleider vooraf kenbaar maken hoe vaak en wanneer men beschikbaar is. De regionale werkgroep biedt mogelijkheden voor overleg en ondersteuning. Landelijk worden beginnerscursussen en themadagen georganiseerd. Vier keer per jaar verschijnt er een (elektronische) nieuwsbrief en tweemaal per jaar verschijnt een contactblad.
Opleiding
Aspirant-uitvaartbegeleiders krijgen een opleiding van twee weekenden en een verdiepingsdag. Daarnaast lopen ze stage bij een van de regionale werkgroepen. In het eerste weekend wordt gewerkt aan inhoudelijke verdieping en gedachtewisseling t.a.v. sterven, dood en rouw. In het tweede weekend worden praktijk situaties doorgesproken en geoefend. In de cursus wordt ook aandacht gegeven aan het humanisme als levensbeschouwelijke stroming en bron van inspiratie in het werk.
De twee cursusweekends sluiten nauw bij elkaar aan. In een gezamenlijk proces wordt geprobeerd om de doelen, die door begeleiding en deelnemers in het begin zijn gesteld, te bereiken. Het is niet mogelijk om voor één weekend in te schrijven. Er zijn tien tot twaalf deelnemers en inschrijving gebeurt in volgorde van aanmelding. Deelnemers ontvangen van tevoren een cursusmap met enkele inleidende artikelen. Het cursusprogramma is deels op deze map, deels op de eigen ervaringen en opvattingen van de deelnemers gebaseerd.
Op deze weekenden volgt een zogenaamde verdiepingsdag. Deze dag staat in het teken van de presentatie waarbij aandacht wordt besteed aan en geoefend in de vaardigheden die een goede presentatie mogelijk maken.
Stage
Na afloop van de cursus volgt een stageperiode van vier uitvaarten. Tijdens de eerste twee heeft de stagiair een waarnemende rol en worden verschillende aspecten van het werk en de toespraak doorgesproken; tijdens de laatste twee uitvaarten zal de stagiair in principe een actieve rol spelen en zullen de verrichtingen achteraf doorgesproken worden.
Meer weten?
De regionale intakers vertellen u graag meer wat het werk inhoudt. Zij kunnen u ook informeren over de inhoud van de cursus, data, prijzen en aanmelding. Lees verder